Dr.Amjad.jpg

هیڤى ...!!

د. امجد عبید - دهۆک

 ل وێ سالێ ژى وەکى هەر سال بەفرێ گوپیتکێن هەر دو چیایێن هنداڤى باژێرێ وان ب کراسێ بیکانییێ خەملاند بوون... سپێدەیە و رۆژێ گولیێن خو یێ د سەر گوپیتکێن وان چیایان دا بەرداینە ناڤ باژێرى، ئو باژێر یێ تژى گەرم و روناهى کرى، بایەکێ سار یێ ژهناڤێن وێ بەفرێ دەردکەڤیت وچالنجا گەرما رۆژێ دکەت، هندەک عەورێن ژ وێ بەفرێ سپیتر ل هنداف باژێرى سەمایێ دکەن، سیلاڤێن ئاڤەکا زەلال یا ل بن جەمەدا کولان گرتین دزێت و هێدى هێدى ب جۆکێن کولانا دا یێن دهێنە خوار...

 هیڤى یێ چانتا خو یا ب ملەکێ خو ڤە شۆر کرى و وەکى فریشتەیان یا رێکا قوتابخانێ دهاژۆت، تیرۆژکێن رۆژێ دگەل گولییا وێ یا زەرا زێرین ئەوا دبن کەفیکا وێ یا مۆر دا دەرکەڤتى یێن خو دیەک وەرکرین و برسقینەکا وەکى ستێرا ژێ دەردکەڤیت، ئەو بایێ سارێ وێ سحارێ سەرێ دفنا وێ یا وەک فستەقێن عنتابێ، وەک بیتانوکان یا سۆر کرى.. شیناتییا چاڤێن وێ دەریا شەرم ژێ دکەن و وەک خودیکا مروڤ ب جوانى خو تێدا دبینیت... بەژنەکا زراڤ و هلکێشایى ئەو هەر دو چیایێن هنداڤ باژێرى خو بۆ دچەمینن... هەر دو سێڤێن سەر سینگێ وێ وەک پەز کێڤییان بەژنا خو یا کێل کرى، چاڤێ مرییان ژى ڤێبکەڤیت دێ جانێ وان زڤریتە د لەشێ واندا .... لێ هەستێن وێ هێش وەکو هەستێن کچەکا شویمە دەمێ دگەل کوڕان چینگانێ دکەت.

 ل قوتابخانێ ژى قوتابییەکا زیرەک و هەستى سڤک بوو ... ب تنێ د وانەیا بیرکاریێ دا وەگى پڕانییا کچان پیچەکا کالەفام بوو... و ترسیا سالەکا رەبەقا سێیێ ناڤنجى گورى وێ بکەت...

 وێ رۆژێ دایکا وێ، ئەوا هەتا نوکە هیڤی یێ وەکو زارۆیەکا شیرڤەنەکرى د چاڤێن خو دا دبینیت، گۆتێ جیرانێ مە مامۆستایێ بیرکاریێ یە و یێ زیرەکە و خوش مرۆڤە و تێکەلیێن مە و وى دباشن و گەلەک رێزى ژى ل مە دگریت، تو دزانى ئەڤە دو سالەژى هەڤژینى ژى پێک ئیناى و ژارى تانوکە چ زارۆکان ژى د هەمبێزا خودا نابینیت و هەڤژینا وى ژى پترییا دەمى ل مالا بابێ و دگەل هەڤالا دبورینیت، رەبەنێ ئەو ژى یا مافدارە سەبرا وێژى ناهێت ... مالا بێ زاروک هەر یا سار و بێ ڕەوشە.. مەزنان یا گۆتى زاروک فێقییێ مالێ نە.

 ئانکو مامۆستایى جه و دەمێن گونجاى یێن هەین کو نیشا تە بدەت، ئەگەر تە دڤێت دێ بێژمێ... مخابنە زەحمەتا تەیا سالەکێ ب ئاڤێ دا بچیت و ئەز باوەرناکەم مە دەستڤالا بزڤرینیت... هیڤى یێ ژى بێى دودلى رازیبوو و بۆ ماوێ پتر ژ دو هەیڤان رۆژانە سەرەدانا مالا مامۆستاى دکر.

 رۆژەکێ و ژنیشکەکێ ڤە هیڤى یێ هەست ب گێژ بوونێ و هندەک ئازاران کر و جاران ژى دهلاڤێت.. و ئەو دێمێ وەکو گول محەممەدا پویتى و زەر بوو...

دەمێ نوشدارى گۆتیێ پیرۆزبیت کچا تەیا ب دو گیانە لێڤێن دەیکا ئێخسیر کەسک بوون و لەرزکێ ئەرزنکا وێ گرت و دلێ رەبەن ژى رابوو سەما مرنێ و چوک لێ شکەستن و ئێدى کەلەخێ وێ ڕانەگرت... هیڤى یێ ژى خو لبەر گرانییا ڤى دەنگوباسى نەگرت و دەملدەست دهۆش چوو.

ب دلەکێ شکەستى و مەلوول، هەر دو زڤرینەف مال و دونیا دچاڤێن وان دا یابویە دۆزەخەکا هار و دژوار و هزرێن وان وەکو ریسییێ تەشیکێ دتێک ئالیان، وێ شەڤێ هەمییێ نقرۆسکەکا خەوێ ژى خو دچاڤێن وان نە ئالاند.

پشتى هەر دوک ژ ڤێ خەونا هندە گران هشیار بوین و هشێن خو د سەرێ خودا خرڤەکرین...هیڤى یێ ب دەنگەکێ خەندقیڤە گۆت:

- دادێ....دەمێ ئەز د چوومە دەف مامۆستایێ جیرانێ مە، رۆژێن دەستپێکێ وەکى بابەکى رەفتار دگەل من دکر و وانە زۆر ب جوانى بۆ من راڤە و شروڤە دکر... لێ پشتى بورینا چەند رۆژان گوتە من هیڤى تو دزانى ژیان چییە؟

من ژى گۆتێ: یا ئەز دزانم ژیان ئەزموونەکا مەزنە و دڤێت مە هیڤیێن مەزن هەبن داکو ب شێین د ڤێ ئەزمونێ دا ب سەرکەڤین.

ب دویڤدا گۆتە من پا خۆشى ل دەف تە چییە؟

من بەرسڤا وى دا و گۆتێ: ... بدەستڤە ئینانا وان هیڤیێن مەزنە.

ب گرنژین ڤە گۆتە من تو چەند کچەکا ساویلکەى و.... موبایلاخو ژبەریکا خو ئینا دەر و هندەک دیمەنێن سیکسى نیشا من دان کو من بەرى هنگى چ جاران هزر تێدا نەکرین و نەدیتین.... تەزینک ب سەر لەشێ من دا چوونە خوار و خوهەکێ ئەز گرتم و یادى ئەز بەردام.... گۆتە من دێ ژیان گەلەک خۆش بیت ئەگەر تو دەست ژ فەلسەفێت خو بەردەى و تام کەیە ڤان تشتان.....

هیڤى یێ سەرێ خو بلند کر و روندکێت خویێن وەکو پەلا ڤەمالین و گۆت:

دادێ ببورە ئەز وسا ب روى قایمى دگەل تە دئاخڤم لێ ئەز هزر دکەم کو بو نێزیکترین هەڤالا خو دئاخڤم.... و بەردەوامى دا ئاخفتنا خوڤە وگۆت:

- ئیدى وانا مەیە رۆژانە بوونە ئەو دیمەنێن سیکسى و رۆژ بو رۆژێ ئەز پتر پێڤە دهاتمە گرێدان، ئەو کریار و ئاخ و ئوف و نالینا د وان دیمەنان دا.. رویبارێن گوهنێلییێ د ناڤ لەشێ من دا پەقاندن، ل تە ناڤەشێزم ئێدى من باوەر نەدکر کەنگى دێ دەمێ وانێ هێت دا هندەک دیمەن و نالنالێن سیکسیێن نوى ببینم و گوه لێ ببم .

ئێدى مامۆستا ب هندێ تێر نەبو کو بتنێ وانا مە سەحکرنا ڤێ ژیانێ د موبایلێ دابیت ، گۆتە من: هیڤى... تو دزانى هەر وانا مروف پراکتیک نەکەت مروف باش تێناگەهیت و خوشییێ ژێ نابینیت، براستى ئەڤ ئاخفتنا وى گوتى یا ب نیڤەکا دلێ من بوو.... و ژمێژ بو من دڤیا ئەو تشتێ وى گۆتى چێببیت. پشتى ماوەیەکێ کورت بێدەنگ مایم و بەرى بەرسڤا وى بدەم ، دەستێ خو دانا بن گوهێ من و هێدى ژۆردا ئینا سەر گەردەنا من و دەمێ گەهشتیە سینگێ من و مەمکێن من ڤەگەمراندین، چاڤێن من دڤیان بێژنە من دا بچینە خەوەکا گران و ئەز دگەل وان هەستان کو نزانم بو تە چەوا بەحس بکەم حەلیام و رادەستى وان بووم ئەو هەست بوون کو ترس و خۆشى تێکەل کرین، دل کەتبوو سەما ژیانێ و عەقل کەتبو خەما مرنێ . لێ هەمى گاڤا مروڤى ژیان پتر ژمرنێ دڤێت....

ئەڤە بو کارێ مە یێ رۆژانە و رۆژا نەچوو بامە مالا مامۆستاى من ئەو رۆژ د ژیانا خودا نە د هژمارت، تا رۆژەکێ مامۆستاى گوتە من هیڤى ئیدى نەشێم بو تە ڤێ وانێ بێژم و ئەڤە دویماهیک رۆژ بیت بهێیە مالا مە، و ئەم ژى دێ مالا خو ژ ڤى تاخى بارکەین وچێدبیت بچینە دەرڤەى وەلاتى، چونکى تو دزانى ئەڤە چەندە خوزییا من و هەڤژینا من زارۆکەکە و هێشتا خودێ ئەم هەژى وى خەلاتى نەدیتینە ، و دڤێت چارەسەریەکێ ل خو بکەین، ئەگەر دبیت ژیانا مەیا هەڤژینیێ بکەڤیتە دمەترسییا ژناڤچوونێ دا....

 من گەلەک هیڤى ژێ خاستن کو ژ بریارا خو ڤەببیت و ب چ رەنگا ئەز رازى نەبووم، چونکى من نە دڤیا ژ وێ خۆشیا من دگەل وى دبر... بێ بەهر ببم، تا کو نەچار بوویى وێ راستییا ژ ژەهرێ تەحلتر و کوژەکتر، ژ مرنێ ب ترستر، ژ دەهمەن پیسییێ پیستر بو من بێژیت.... و گۆتە من هیڤى تەپەردا خو یا کچینیێ ب دەستێن من یا ژدەستاى، و یا دروست بو تە بێژم ئەز دێ ژ ڤێرێ ڕەڤم و تو ژى دڤێت خو بێدەنگ ب کەى و من و خو بپارێزى.

 ب گوهلێ بوونا ڤان گۆتنان، دەیکا پەریشان هەر دو دەستێن خو ب رەهنێن خو دادان و پرچا خو ڤەچڕى .. لێ چ بکەت یا ژ خویە ئەسمانا ف ئەردى ڤەنیت ... دەریا بکەتە گوڕى و بسۆژیت، هەر یا ژخویە و ب چ نائینیت ... (جلە و کەڤتە ملە)... دڤێت چارەیەکێ بو قوبحەتا مەزن و روى ڕەشیا گران پەیدا کەت.

 ئیدى ب نهێنى ڤە و هەر چەوا بیت و د سەر هەژارى و خولى عەیشییا خو ڕا، شیان نۆشدارەکى رازى بکەن کو ئەو زارۆکێ د زکێ هیڤى یێ دا ژناڤ ببەت..

ئەڤ نهێنیە ما د دلێ هیڤى یێ و دایکا وێ دا... و رۆژێ، ترسێ سەد جاران دەرگەهێ دلێ وان دقوتا... چونکى نەدشیان چ رێکا ببەنە وێ پەردا مال وێران ... ئەو پەردا مروڤ پێخەمەتى وێ دهێنە کوشتن و کەلەخێن وان دهاڤێنە بەر سەیان، ئەو پەردا مالبات هەتا هەتایێ پێ سەرشۆر و بێ ڕوومەت دبن... ئەو پەردا بنەمال و گوند و عەشیرەت پیخەمەتى وێ ب شەر دچن و مالێ ل یەک وێران دکەن... ئەو پەردا هیڤى یێ چ جاران هزر تێدا نە کرى و گورى وانا بیرکاریێ و حەزێن مامۆستاى و خولى سەرییا خو کرى.

 سال دەرباز دبوون و هەر سال بەفرێ سەرێ چیایێن هنداڤ باژێرى دخەملاندن... لێ نە گولییا زەر و نە چاڤێن شین و نە بەژنا بلند و نەسینگێ کێل هەست ب روناهى و گەرماتییا رۆژێ نەدکر، تیرۆژکێن رۆژێ و گولییا زەر مان ژ یەک سل و خو د یەک وەرنەکر... و بایێ سارێ سحارییا دفنا وەک فستەقا ژ یەک هندا بوون و سۆر نەکر.

دلەکێ شکەستى و دەروونەکێ بریندار... رۆژێ سەد جاران دادگەها خو دکر... سەد جاران دهاتە سێدارەدان و ساخ دبووڤە.

تە بو دلێ دەیکا رەبەن سۆت و جەرگێ وێ پرت پرت کر؟؟؟... تە چەرا ئەو بابێ ژار یێ شەڤ رۆژ دکرنە یەک بو پەیدا کرنا پارییەکێ نانێ حەلال بێ رومەت کر....؟!! تەچەوا ب بوهاترین پیرۆزییا کچان ب ئەرزانى فرۆت؟؟؟... تەگیانەک بێ گونەه د زکێ خو دا ژ ژیانێ بێ بەهر کر...؟؟؟

لێ سەرەراى ترس و نەخۆشى و دودلییا هیڤى یێ و هزرا خوکوشتنێ و خو سۆتنێ، ئەوێ چوک نەدانان و هێدى هێدى ئەو هزر ژ سەرێ خو ئینانە دەر و بریاردا بەردەوامییێ بدەتە ژیانێ سەرەراى سەختییا وێ .. چونکى وێ باش دزانى ئەڤە دونیایە نەبەهەشت ... ئەڤە مروڤن نە فریشتەنە دگەل دژیت، و هەمى هێزا خۆ کۆم ڤەکر و کاروانێ ژیانا خو د وێ تونێلا دویماهیک بەرزە دا هاژۆت... .

هیڤى یێ پار خواندنا خو یا زانکۆیێ ب سەرکەڤتیانە ب دویماهیک ئینا ... لێ ئەو تشتێ هەردەم ژێ دترسییا وخەو ژچاڤێن وێ ڤەدڕەڤاند، رویدا... و بەرى دو رۆژان خازگینیێت وێ هاتن .. دلقوتکێ ئەو و دەیکا پەریشان گرتن، چ هێجەت نەبون کو بشێن بابێ وێ رازى کەن کو نەدەنە شوى .. نەچار بوون ڕادەستى کەتوارى ببن و خو ل هیڤییا قەدەرێ بگرن... و رازیبوون هیڤى یێ بدەنە وى گەنجێ گوندى کو ل زانکۆیێ هیڤى یێ قرچێن ژ دلێ وى ئیناى و رەبەنێ های ژێ نە.

شەڤا بیکانیێ یە و چ چبکێن خوینێ ئەو پاتێ سپى یێ دانایە بن کماخێن وێ سۆر نەکرن.. سپێدەهییا ب دویڤدا ترومبێلەکێ بویک ئینا بەردگەهى و ب تێلەفونێ گۆتە بابێ وێ کچا تە ب کێر مە ناهێت، بدە ئێکێ وەکى خو...

چ تالانە ف بابێ هەژار کەت، دل هندى یێ مەزن بیت خو ل بەرانبەر ڤێ فەرمانێ ناگریت.... دلێ وى یێ مەزن ئیدى رازى نەبوو لسەر لێدانێ بەردەوام بیت.

نوینەرا نەتەوێن یەکگرتى بو مافێ مرۆڤان خاتون هێلینێ د دویماهیکا راپورتا خو دا و ب رەنگێ سۆر نڤیسى بوو (د مالا کچان دا ئەوا حکومەت کچێن بێ سەمیان و بێ خودان تێدا خودان دکەت و دپارێزیت ... ژبلى مرنێ من چ هیڤی یێن دى د هیڤى یێ دا نە دیتن).

29/12/2019


ئەم بابەتە 102 جار خوێندراوەتەوە