Arthur_Rimbaud.jpg

له‌ دایكبوونى شاعیرێك، كه‌ تێده‌په‌ڕێت به‌لاى زه‌مه‌ندا – رامبۆى شاعیر

 شاعیری فەرەنسی ئارسەر ڕامبۆ، 20/10/1854 لەدایکبووە، ئەو شاعیرێکی توند و خێرابوو لە تێپەڕیندا، تێپەڕین بەلای زەمەن و ژیان و دیاردەکاندا، بەلای مرۆڤانی سەردەمی خۆیی و سەردەمی پێشخۆیی و سەردەمانێکدا کە دوای ئەوو ئێمەش دێن. ڕامبۆ کوڕێکی گەنجی نیگەران و توندبوو، خاوەن ئایدیا و نیگەرانی و ڕوانینی قوڵبوو، بیرکردنەوە جیاوازەکانی ئەو دەربارەی ئەدەبیات، گەشتبووە شوێنێک کە سەردەمەکەی بۆیان نەدەخوێندرایەوە. ڕامبۆ شاعیری تێپەڕین بوو بەلایی شەو و شیعر و زەمەندا.. ئەو گەشتە شوێنێک لە نیگەرانی و سەرگەردانی کە کەم لە مرۆڤەکان گەشتن، بۆیە جیاواز ژیاو جیاواز نووسی و جیاواز مرد. 

 ئەكتاڤیۆباث لەبارەی ئەوەوە ئەڵێت: دوای رامبۆ شیعرنووسین لە چەنەلێدان زیاتر هیچی دیكە نییە.

 ئەمڕۆ یادی لەدایکبوونی ئەوشاعیرە نەمر و خاوەن پێگەیەیە لە ئەدەبیاتدا و سایتی "گەلاوێژ" بەم بۆنەیەوە چەندشیعرێکی ئەو بەوەرگێڕانی جیاواز بڵاودەکاتەوە.

 ورووژان

ئارسەر رامبۆ - لە فەڕەنسییەوە: ئەحمەدی مەلا

 دەمەو ئێوارانی شینباوی هاوین

بە رچەکانا تێدەپەڕم

گوڵەگەنم دەنووک لە لەشم دەدەن

گیا کورتەکان دەشێلم :

خەونبین، هەست بە فێنکیی پێیەکانم دەکەم.

دەهێڵم با سەری قۆتم بماڵێ.

بێدەنگ، بیر لە هیچ ناکەمەوە :

کەچی خۆشەویستییەکی بێسنوور

بەرەو رۆحم هەڵدەگژێ.

دوور دەکەومەوە، زۆر دوور،

هەر چەشنی بۆهیمییەک.

بەختەوەر بە نێو سروشتدا هەنگاو دەنێم

هەر دەڵێی لەگەڵ ژنێکم.

 


وەرزێك لە دۆزەخ

ئارسەر رامبۆ - لە فەڕەنسییەوە:یۆنان رەمسیس - لە عەرەبییەوە: یاسین ئافتاو

 

لە رۆژانێكا گوزەشتن، ئەگەر یادەوەرییم خیانەتم لێنەكا، زیندەگییم خوانێك بوو دڵانی تێدا ئەكرانەوە، شەرابەكان تیایا رۆدەكران..

ئێوارەیەك، جوانییم لەسەر كۆشم دانا ــ بینیم تاڵە ــ هەجوومكرد‌و لەدژی دادپەروەری خۆم پڕچەككرد...

هەڵاتم، هۆ جادووگەران، ئەی بەدبەختی، ئەی كینە، ئێوە خەزێنەی منن..

ئیدی گەیشتمە ئەوەی هەر ئومێدێكی مرۆیانە لەناومایە بیسڕمەوە، هەموو گەشانەوەیەكم خنكاند‌و وەك دڕندەیەكی كێوی هەڵمەتمبرد..

بانگهێشتی جەللادەكانم كرد، تا لە چركەساتی فەنابوونما، قۆناغی تفەنگەكانیان بكرۆژم، بانگی وەیشوومەكانم كرد، هەتا هەناسەكانم بە لم‌و خوێن داپۆشم، بەدبەختی خواوەندی من بوو، لەناو چڵپاوا راكشام‌و بە بای تاوانكاری خۆم وشككردەوە، زۆر كاتیش لەگەڵ دێوانەییدا وازییمكرد، بەهاریش؛ جگە لە قاقای گەمژەیەكی بەد چ شتێكی دیكەی بۆ نەهێنام.

  

هەست

ئارسەر ڕامبۆ - وەرگێرانی: زانا خەلیل

 لە شینایی ئێوارانی هاویندا

خۆم رادەستی خشەخشی

سونبولەکان دەکەم و

بە رێگا دژوارەکاندا رێ دەکەم

لەگەڵ گیای تەڕ رێکدەکەوم و

بە خەونبینییەوە هەست

بە رتوبەت دەکەم لە پێیەکانمدا

لێدەگەڕێم _با_

لە سەری کۆتمدا نووقم ببێ

نە قسە دەکەم و نە بیر دەکەمەوە

کەچی خۆشەویستیی رەها

لە رۆحمدا هەڵدەزنێ و

بەرەو سرووشت کۆچ دەکەم

دوور، وەک بۆهیمییەک.

خۆشحاڵ، وەک ئەوەی لەگەڵ ژنێکدابم.


ئەم بابەتە 55 جار خوێندراوەتەوە